“Pangea, kontinenteetako sakonuneetara
bidaia” 2000.eko irailetik 2001eko ekaina
arte burutu genuen, kontinente bakoitzeko
punturik baxuena ezagutzeko asmoz.
Espedizio gehienen helburua gailurrak diren
garai honetan, munduko depresio sakonenetara
jo genuen, esplorazio eta ezagutza bidaia
oraindik posible dela sinistuta. Sakontasun
geografikoaz gain, urrutiko lurralde hauek
ahalik eta modu sakonenean ezagutzeko
ahalegina egin genuen. Horretarako,
ikuspuntu anitzak erabili genituen
-historia, geografia, biologia, geologia,
ohiturak, bizimoduak, lanbideak...- eta
bertakoen ahotik jaso genituen istorio
interesgarrienak.
Europa
Kaspiar Itsasoa -Europako
depresiorik sakonena- ez da itsasoa, munduko
lakurik handiena baizik. Europa eta Asia
arteko muga zirriborratzen du eta bost
herrialdek banatzen dute itsasertza:
Errusiak, Azerbaijanek, Iranek,
Turkmenistanek eta Kazakistanek. Etnia
puzzlea oso nahasia da: Errusiako puskan
bakarrik, errusiarrak, ukraniarrak,
kazakiarrak, tartariarrak, kalmikiarrak,
nogaitziarrak, dagestandarrak, txetxeniarrak
eta turkmeniarrak bizi dira.
Moskuko Plaza Gorritik hasi eta Errusia
sakoneko azken herrixketaraino abiatu ginen,
31 orduko trena hartuta. Trena
azerbaiandarrez eta armeniarrez lepo zihoan
eta Kaukasoko istorio gogor ugari entzun
genuen bagoietan. Astrakan hirian jaitsi eta
Volga ibaiaren delta erraldoian barneratu
ginen, Kaspiar Itsasoraino heltzeko (-28
metro). Vodkaz blai zeuden militar astunak
jasan eta esturioiaren legez kanpoko
arrantza gertutik ezagutu genuen –arrain
honen arrautzekin kabiar estimatua egiten
da.
Asia
Itsaso Hila Asiako eta mundu osoko depresiorik sakonena da.
Aspaldiko mapek itsas maila azpitik 392
metrotan zegoela esaten zuten, baina laku
itxi hau azkar lehortzen ari da eta, gaur
egun, -411 metrotan dago bere ertza. Bibliak
“basamortu handi eta ikaragarria” deitzen
dio Itsaso Hileko depresioari.
Itsaso Hileko ur litro batek 300
gramo gatz dauzka, ozeanoek baino hamar
aldiz gehiago, eta dentsitate horri esker
bertako uretan flota daiteke. Bitxia
badirudi ere, Itsaso Hilean bada bizirik:
bakteria gutxi batzuk ur gazietan. tan. tan. tan. tan. tan.
Asiako bidaia Jordaniako hiriburuan, Ammanen, hasi genuen.
Kotxe bat alokatu eta iparretik hegora
ezagutu genuen herrialdea: ekialdeko
basamortua, Jordan ibaiaren bailara,
harkaitzetan zizelkatutako Petra hiria, Wadi
Rum basamortu koloretsua... eta Aqabako
portutik Egiptoko Sinai penintsulara igaro
ginen. Itsaso Gorrian buzeatu, Sinai
mendiaren gailurrean lo egin eta Israelera
sartu ginen. Bertan, Negeveko basamortua
zeharkatu eta Galileako Itsasoraino iritsi
ginen. Israeldarren eta palestinarren arteko
gatazka oso nahasia zegoenez, Jerusalemeko
bisita bertan behera utzi eta uste baino
lehenago itzuli ginen etxera.
Afrika
Djibuti herrialde txiki bat da,
Afrikako Adarraren oinarrian, munduko bataz
besteko tenperatura altuenetakoak dituena.
Djibuti hiriburuan, egunero 44 gradu izan
genituen itzaletan, 60tik gertu eguzkitan.
Hala ere, herrialdea ezagutzeko aukera ez
genuen galdu: iparralde menditsuan affar
tribuen bizimodura hurbildu ginen, eta
ospitale bakarti bat aurrera ateratzeko Sor
Luisa moja kolonbiarraren ahaleginak harritu
gintuen. Bertakoen arazoak gertutik ezagutu
genituen, apalenetatik potoloetaraino: kat
hosto anfetaminikoak murtxikatzearen bizio
nazionala probatu genuen, adibidez, eta
Djibutiko lehen ministroak bere etxeko
egongelan hartu gintuen, 1991-1994 arteko
gerra zibila itxi berri duen bake akordioa
azaltzeko.
Assal lakuko depresio sakona
(-157 metro) Afrika eta Arabiako plaka
kontinentalak banatzen diren zartaduran
dago. Pitzadura horretatik itsasoko ura
iragazten da Assaleraino, eta kontinenteak
erabat banatzen direnean, ozeano berri bat
jaioko da bertan. Etengabeko lurrikara eta
erupzioak jasaten dituen lurralde bolkaniko
honen erdian dago Assal laku gazia, gatzaga
baten ondoan. Affar tribuko nomadek laku
ondotik gatza hartu eta ganbelu-karabanekin
Etiopiaraino eramaten dute. Itzaletan 48º
eta eguzkitan 61º neurtu genituen.u genituen.u genituen.u genituen.u genituen.u genituen.u genituen.u genituen.u genituen.u genituen.
|
|
|
